Koolhydraten: vijand of brandstof?

Waarom u brood en aardappelen niet hoeft te schrappen

Ik hoor het regelmatig in de praktijk: ‘Ik laat het brood ’s avonds maar staan’ of ‘Ik eet bijna geen pasta meer, want daar kom je van aan.’ Koolhydraten hebben de afgelopen jaren een slechte naam gekregen. Veel mensen proberen ze zoveel mogelijk te vermijden, in de hoop dat ze fitter voelen of makkelijker afvallen.

Toch zijn koolhydraten voor de meeste mensen juist een belangrijk onderdeel van een gezond voedingspatroon. Het gaat er niet zozeer om óf u koolhydraten eet, maar vooral wélke.

Wat zijn koolhydraten eigenlijk?

Koolhydraten zijn de belangrijkste energiebron voor uw lichaam. Na het eten worden ze omgezet in glucose, een suiker die uw spieren, organen en hersenen gebruiken als brandstof. Uw hersenen zijn zelfs grotendeels afhankelijk van glucose om goed te functioneren.

Koolhydraten zitten in veel producten: brood, pasta, rijst, aardappelen, peulvruchten, fruit, groente en zuivel. Maar ook in snoep, koeken en frisdrank.

Niet alle koolhydraten zijn hetzelfde

Het grote verschil zit in de snelheid waarmee koolhydraten in uw bloed terechtkomen.

Snelle koolhydraten, zoals suiker, witbrood, frisdrank en snoep, worden snel opgenomen. Uw bloedsuiker stijgt dan snel, maar daalt daarna ook weer snel. Dat kan zorgen voor een dip in energie en een hongerig gevoel kort na het eten.

Langzame koolhydraten, zoals volkorenbrood, volkorenpasta, zilvervliesrijst, havermout en peulvruchten, bevatten meer vezels. Hierdoor worden ze geleidelijker opgenomen. U heeft langer een verzadigd gevoel en uw energie blijft stabiel over de dag verdeeld.

Een eenvoudige vuistregel is daarom: kies zo vaak mogelijk voor de volkorenvariant.

Vezels: de onderschatte waarde van koolhydraten

Volkorenproducten, groente, fruit en peulvruchten leveren niet alleen energie, maar ook vezels. Vezels zijn belangrijk voor een goede darmwerking en zorgen voor een langer verzadigd gevoel. Daarnaast worden ze in verband gebracht met een lager risico op hart- en vaatziekten en diabetes type 2.

Wat ik regelmatig zie, is dat mensen die koolhydraten schrappen ook ongemerkt veel minder vezels binnenkrijgen. Juist daarom mist u een belangrijke gezondheidswinst.

Koolhydraten en bewegen

Van koolhydraten op zich komt u niet aan. Gewichtstoename ontstaat wanneer u langere tijd meer energie binnenkrijgt dan u verbruikt, ongeacht of die energie uit koolhydraten, vetten of eiwitten komt. Wel is het zo dat suikerrijke producten en tussendoortjes ongemerkt veel energie kunnen leveren, zonder dat ze lang verzadigen.

U hoeft dus geen koolhydraten te schrappen. Met volkorenproducten, voldoende groente en fruit, en zo min mogelijk suikerrijke producten heeft uw lichaam de energie die het nodig heeft.

Akkelijn Düpper, Diëtist

Vragen of persoonlijk advies?

Onze diëtisten denken graag met u mee over voeding, eiwitbronnen en een gezonde leefstijl die past bij uw situatie.